Af en toe een watersnood…

Posted · Reactie toevoegen

De Watersnoodramp uit 1953 lijkt misschien lang geleden, maar Nederland kent een lange historie van watersnoden. En tijdens de bijna-ramp in de Betuwe in 1995, nu precies twintig jaar geleden, zijn een kwart miljoen mensen geëvacueerd.  Doel van dit boek is om u, de lezer, op een snelle en luchtige manier opnieuw vertrouwd te maken met de gevaren en risico’s van het water, en de rol van de waterschappen.

Waterschappen bestaan al eeuwen, en eeuwenlang was er steeds weer de verleiding om te bezuinigen op kosten voor de bescherming tegen het water. Totdat er een dijk doorbrak en de straten blank stonden. Want dan had iedereen de noodzaak om altijd goed voorbereid te zijn op het water weer scherp in beeld. Dit wordt mooi verwoord in het bekende ‘gebed van de dijkgraaf’:

‘Geef ons heden ons dagelijks brood
En af en toe een watersnood’

Met de Deltawerken is Nederland goed beveiligd tegen hoogwater uit zee. Maar tegenwoordig valt wateroverlast steeds vaker uit de lucht. Met het veranderende klimaat  komen plensbuien vaker voor  dan vroeger, die lokaal tot voor veel wateroverlast zorgen. Een moderne toevoeging aan het ‘gebed van de dijkgraaf’ zou zijn:

Of gewoon een fikse plens regen
Dan kunnen de waterschappen er weer tegen’

Waterschappen zijn belangrijk

Gewoon. Omdat Nederland voor een groot deel drijft op water. Vanuit de lucht is dat goed te zien, dan lijken er meer sloten dan weilanden te zijn. Onder de steden is dat water weliswaar minder zichtbaar, maar het is er nog steeds. Soms zo veel, dat als je te veel water wegpompt om het boven de grond droog te houden de ondergrond inzakt waardoor de bodem daalt.

Veiligheid bij dijkdoorbraken, het voorkomen van natte voeten na een wolkbreuk, het zuiveren en recyclen van ons afvalwater en het bewaken van de chemische- en biologische kwaliteit van het water in sloten, meren en vaarten is het werk van waterschappen. En in droge perioden zorgt het waterschap voor aanvoer van zoet water. In de vroege middeleeuwen waren de bewoners verantwoordelijk voor het stuk dijk waarlangs ze woonden, maar dat zou tegenwoordig niet erg praktisch meer zijn. En ook wil je gewoon je WC kunnen doortrekken, niet een poepemmer voor de deur zetten die door de gemeentereiniging moet worden opgehaald.

H.3 Katrina flooded houses boat FEMA_19181 klein

New Orleans kort na de orkaan Katrina in 2005

Waterschappen zijn onafhankelijk

Waterveiligheid betekent: droge voeten voor iedereen. De waterschappen heffen hun eigen belasting. Dat betekent dat als de minister van Financiën een keer geld te kort komt, hij of zij niet even een greep kan doen in de belastingopbrengsten van de waterschappen.

De waterschappen zijn geen onderdeel van de provincies en moeten dat ook niet worden. De provincies hebben een beleidstaak op het gebied van ruimtelijke ontwikkeling, vervoer en mobiliteit, en natuur. De waterschappen zijn verantwoordelijk voor alles wat met water te maken heeft: water achter de dijken, water uit de lucht, water in de grond en de zuivering van rioolwater. Alleen met drinkwater hebben de waterschappen geen bemoeienis.

Uit het boek:  Niet bang voor water?
Wat de waterschappen voor je doen